Foute mannen
Dit weekend staat er in de Volkskrant een buitengewoon
slecht geschreven, maar wat betreft het onderwerp een
interessante reportage. Nou ja, reportage. We lezen over
twee voorbeelden van vrouwen die telkens weer de
verkeerde man uitkiezen. Een foute man, zoals dat heet.
Foute mannen zijn mannen die vreemdgaan, die narcist zijn,
die niet loyaal zijn, die zich niet aanpassen, die kortom niet
in staat zijn tot een volwaardige relatie met een vrouw. Ze
hebben niet geleerd hoe dat moet en worden daar ook niet
afdoend op gewezen omdat er altijd wel vrouwen zijn die voor ze vallen. Wat is er dan met die vrouwen aan de hand? Die hebben ook een hoop niet geleerd: assertief zijn, onderscheid maken tussen wat ze wel en niet kunnen en willen accepteren. Ze hebben te weinig zelfvertrouwen en zijn bang om alleen te zijn. En ook dat alles ligt in de aanloop van het leven: de opvoeding, de relatie met de ouders.
En allemaal weten ze het van zichzelf en van elkaar. Daarom heet dit in de psychologie ook neurotische partnerkeuze. Voor een groot deel zijn het bewuste keuzes vanuit de overtuiging dat het niet anders kan. Er is nooit zicht geweest op andere mogelijkheden en de ideale relatie is een verzinsel van anderen, die heus ook allemaal ongelukkig zijn. Helaas, niet alle anderen zijn er zo slecht aan toe en ook voor de foute mannen en hun aanbidsters is hoop. Laat je wakkerschudden door een vriend, een vriendin, een boek, een coach of therapeut. Ben je ongelukkig? Maak een plan hoe het ook anders kan. Stapsgewijs, punt voor punt, stap voor stap. Het voornemen is je eerste actie.
Jammer dat het daar niet over ging in de Volkskrant. Niets nieuws onder de zon. Weer geen nieuws in de krant.
Hoe werkt verwerken?
Een moeilijke vraag. En één die alle hulptroepen die tegenwoordig dag en nacht 
klaarstaan om iedereen op te vangen zodra er een ramp is gebeurd, zich ook zouden
moeten stellen. Wat hebben bijvoorbeeld kinderen aan al die vreemden om zich heen, als ze net aan het bekomen zijn van de schrik? Ook voordat we de woorden 'verwerken' en 'trauma' kenden, kwamen mensen over hun ellende heen. Niet allemaal, dat is waar. Maar wie er wel of niet vatbaar is voor de psychische gevolgen van trauma en in het ergste geval Posttruamatische Stress, valt niet te voorspellen. Zeker is wel dat mensen over het algemeen zeer goed in staat zijn om, vooral in vertrouwelijke kring, rampen te kunnen verwerken.
Het lijkt er eerder op dat de politisering van de hulpverlening, zoals die nu al wordt genoemd, vooral gericht is op het voorkomen van verwijten, schuldvragen en schadeclaims achteraf. Business is business?
HBO'ers traditioneler dan academici
Uit het Intermediair Imago Onderzoek 2006 blijkt ondermeer dat de moderne 
jonge werknemer over het algemeen meer waarde hecht aan vakantiedagen dan aan bijvoorbeeld een lease-auto, maar er blijkt ook uit dat HBO'ers traditioneler over de invulling van hun leven denken dan academici. De laatsten hechten aan interessant werk, boeiende collega's en zelfstandigheid. HBO'ers zoeken hun baas meer uit op goede arbeidsvoorwaarden en baanzekerheid.
Bovendien willen deze werknemers de oude vertrouwde doelen bereiken als 'binnen vijf jaar getrouwd zijn en kinderen krijgen'. Tevens hebben ze minder ambitie om te gaan werken in het buitenland.
Waar zou dit verschil door veroorzaakt worden? Is het onderscheid in onderwijs tussen HBO en WO zo sterk dat het je levensvisie - en dus de invulling daarvan in de maatschappij - zodanig bepaalt? Ontbreken creativiteit, inventiviteit en tja: niet-burgerlijkheid zozeer in het beroepsonderwijs? Of verwacht de jonge academicus gewoon teveel van het leven, teveel vrijheid, teveel intellectuele luxe en uitdaging, die in een werkend leven vaak na een paar jaar ten enen male blijken te onbreken? Dit is interessant, zeker in het licht van coaching, waarbij het vaak gaat om mensen die hun verwachtingen te hoog hebben gesteld, door de dagelijkse werkelijkheid teleurgesteld zijn en weer zelfvertrouwen moeten kweken om het heft in eigen hand te nemen.
Freud gerehabiliteerd
Werd Freud in de loop van deze eeuw verguisd vanwege de onwetenschappelijkheid van zijn theorieën over het onbewuste, nu blijkt uit hedendaags onderzoek dat het menselijk gedrag wel degelijk voor een groot deel door dat onbewuste wordt gestuurd.
Dan is alleen het onbewuste niet die draaikolk van seksuele associaties en verdrongen herinneringen uit de kindertijd, maar eerder een gigantisch informatieverwerkend systeem. Het is maar hoe je het noemen wilt. In ieder geval bestaat het uit miljoenen brokstukjes informatie, waarvan er maar een stuk of veertig bewust verwerkt kunnen worden. Daarom is sociaal gedrag ook vaak als het ware automatisch, daarom lijken bepaalde emotionele reacties ook vanzelf te komen en vooral niet meer te veranderen. Uit ander onderzoek blijkt weer dat een snel genomen beslissing beter uitwerkt dan een grondig weloverwogen keuze. 'Zo zegt een hoogleraar neuropsychologie: Als je rationeel nadenkt, moet je een rijke vrouw zoeken. Maar zo werkt het natuurlijk niet.'
Hoe het dan wel werkt, dat weten we nog steeds niet, maar een van de wijze mannen heeft wel de volgende uitspraak van Freud in zijn boek weer in ere hersteld:
'Bij het nemen van beslissingen van ondergeschikt belang heb ik het altijd nuttig gevonden alle voor- en nadelen af te wegen. Echter, bij wezenlijke zaken zou de beslissing vanuit het onbewuste moeten komen, van ergens binnenin onszelf.'
Spiritualiteit

Op de website Managersonline.nl staat vandaag een artikel over de schrijfster Danah Zohar over de betekenis die spiritualiteit volgens haar in het bedrijfsleven zou moeten hebben. Alhoewel het boek van Zohar, Spirituele Intelligentie, een redelijk geschreven en informatief boek is, lees ik dit betoogje wederom als het zoveelste voorschrift hoe mensen moeten zijn. Maar mensen zijn niet zo en kunnen ook niet zo worden, anders bevonden wij ons allang in het Paradijs. Klene aanpassingen in het gedrag - je daarop richten is wel realistisch. Iets meer interesse voor elkaar, niet alleen stressen over je zelfbeeld en af en toe iets kleins weggeven doet wonderen. Dat is eenvoudiger dan 'holistisch denken, het besef dat alles met elkaar is verbonden. Begrijpen wie je bent, waarom je doet wat je doet en trouw blijven aan je principes,' zoals Zohar dat uit de losse hand samenvat.



