Mindful Analysis en meditatie - wat is het verband?
Wat doet het woord mindfulness in iets dat eigenlijk om techniek lijkt te gaan, namelijk communicatie via internet? Leven in de virtuele wereld, bits & bites die de klok slaan?
Mindfulness is kort gezegd meditatie zonder rituelen, althans zo legt men het graag uit. De in Amerika ontwikkelde manier van bewustzijnsversterking en toepassing van oosterse ontspanningstechnieken heeft inderdaad veel weg van meditatie, maar is zo fysiek en makkelijk uit te leggen dat het de indruk wekt eenvoudig aan te leren is. En dat is ook zo.
Maar een van de belangrijkste bestanddelen van meditatie, of dat nu Boeddhistische, Hindoeïstische of Christelijke meditatie is - en dan gaan we nog kort door de bocht want er zijn tientallen, misschien wel honderden uitingen binnen al die tradities - is discipline.
Meditatie werkt als je het dagelijks doet, en niet een weekje, maar jaren achter elkaar. Als het een deel van je leven uitmaakt en je er echt iedere dag tijd voor eh... niet vrijmaakt, maar aan besteedt. Dat is een klein nuanceverschil, maar het maakt meteen duidelijk dat mindfulness bij ‘ons’ weliswaar even beoefend wordt, maar dat men al snel de oefeningen een dagje overslaat en dat het uiteindelijk helemaal versloft. Hardlopen is ook meditatief, zegt men dan.
Het aantrekkelijke van de oosterse religies is dat er geen eindeloze filosofische overdenkingen bij horen, geen ingewikkelde discussies en theologische boekwerken. Je kunt het doen, het is fysiek, eenvoudig en meestal werkt het al snel. In zekere zin. Tien minuten stil zitten en zwijgen geeft al een hoop mentale ruimte. Vanuit die reductie van rijke verhalen, lichamelijke oefeningen, voorwerpen en allerhande voorschriften en programma’s is mindfulness ontstaan. En over goden hebben we het sowieso allang niet meer.
Maar goed, wat doet het in een methodiek voor psychische begeleiding en coaching via internet? Juist, die tien minuten zitten. Die overigens al gauw veel langer worden. Het zwijgen, het gericht bezig zijn met introspectie en observeren van wat er in het innerlijk gebeurt. Schrifelijke taal gebruiken om vorm te geven en ook processen op gang te laten komen om tot ... verlichting te komen?
Wel om zware zaken van het leven te verlichten, om je licht erop te laten schijnen, om zaken in een nieuw licht te zien, enzovoort... En dat voel je.
Verbitterde vrouwen
Vandaag had ik het er met een collega-onderneemster, tevens mijn uitgeefster over, en een tijdje geleden zag ik een paar journalisten levendig twitteren over het onderwerp: ouder wordende vrouwen die verbitterd raken. Je kunt daarover flauw doen en hen zeurders en zuurpruimen noemen, maar je kunt er ook vanuit gaan dat zij niet bewust kiezen voor deze levenshouding. Want ja, dat is het wel.
Uit ervaring met in het leven teleurgestelde dames weet ik dat het een innerlijke stem is die, kort gezegd, de schuld van alles buiten jezelf legt. En dat komt erop neer dat er niets en niemand meer deugt. Je hebt overal last van: van de buren die ook gewoon leven, van de rij in de supermarkt, van het feit dat je niet voor de deur kunt parkeren, van bellende jongeren in de tram of trein. Ergernis, geprikkeldheid en een enorme, diepgevoelde woede. Je kunt het ook zien: op momenten van opwinding, en dat kan alleen al een verplicht praatje bij de bakker zijn, komen er rode vlekken in de nek, bij de oren en soms loopt het hele hoofd rood aan.
Je hebt geen idee waar al die heftige emoties vandaan komen, want waar hebben we het eigenlijk over? Die heftige emoties hebben niets te maken met de dagelijkse voorvallen en gebeurtenissen. Wel met verongelijkt zijn, eenzaamheid en wat teveel belang hechten aan de eigen meningen en overtuigingen. Het is ook een zekere onvrijheid om daarin iets te veranderen. De identiteit, zelfdefinitie (ik ben nou eenmaal zo, ik ben iemand die... etc.) is het illusoire veilige baken geworden. Hoe kan dat nou?
We hebben het over oudere vrouwen, over dames die in een andere tijd zijn opgegroeid en hun moeders hebben zien sloven om man en kinderen tevreden en netjes te houden. Het is ook historisch nog veel verder en uitgebreider verklaarbaar, maar dat vind je zo als je het woord feminisme googelt.
Deze vrouwen weten nog niet hoe vrij ze zijn, dat ze het leven kunnen vieren en zelf dingen kunnen ondernemen om het zo te maken zoals ze zelf willen. Tot op zekere hoogte natuurlijk, maar dat geldt voor ons allemaal. Ze mogen niet vrij denken, hun eigen verantwoordelijkheden kiezen. Dat verbod ligt diep in henzelf verborgen.
Onwetendheid en onmacht. Heb mededogen.
Wat moet de professionele hulpverlener online kunnen?
Vandaag gaf ik een training aan een groep professionals van een grote hulpverleningsorganisatie. Ze waren op zoek geweest naar een methodiek om hun cliënten via email beter van dienst te kunnen zijn. Niet dat ze er geen kaas van hadden gegeten, nee. Ze zijn al sinds een aantal jaren via email aan het werk en hebben meer en meer aanvragen en aanmeldingen. Maar ze wisten dat er meer kon, dat internet de gelegenheid biedt tot snellere, intensieve hulp, coaching en therapie.
Gelukkig waren ze na afloop van de training van mening dat ze met Mindful Analysis hebben gevonden wat ze nodig hebben, dat is natuurlijk een groot compliment en een mooie afsluiting, of wie weet een nieuw begin van een samenwerking.
Belangrijker is het gegeven dat er veel te doen is omtrent online coaching, e-hulp, internettherapie en e-coaching, nog afgezien van de vraag waar al die termen eigenlijk voor staan. Feit is dat er veel geld in wordt geinvesteerd en dan vooral in tooling, techniek en implementatie in organisaties. Stroperige procedures moeten worden doorlopen, weerstand en zelfs afgrijzen van het idee dat online helpen kan, moet worden overwonnen. Met als resultaat allerlei mengvormen van niet alleen in louter face to face gebruikte methodieken, maar ook van verschillende communicatiemiddelen door elkaar heen.
Bellen, mailen, chatten, langskomen, webcammen, etc. Blended hulpverleningsprogramma's noemt men dat. En het ging er vandaag over, vooral over de vraag wie daar nu het meest mee gebaat is, en waartoe dit alles zal leiden. Voor de cliënt is het een kwestie van aanpassen aan de lange weg om de weerstand en het afgrijzen van de gevestigde orde te overwinnen. Want die cliënt raakt alleen maar in de war als die dan weer moet bellen, dan weer lijsten moet invullen, dan weer moet langskomen en dan weer kan chatten. Of mailen voor een vraag waarop hij ook nog eens een copypaste antwoord kan verwachten.
Wie zal het zeggen. In ieder geval zal er bezuinigd moeten worden, en gelukkig wordt websites bouwen steeds goedkoper.
Is coaching hip en hot?
Toen de eerste zelfhulpboeken op de markt kwamen, schreef ik het al op: straks helpt de ene helft van Nederland de andere helft met het leven. En daar begint het nu zowaar op te lijken. Niet dat er iets nieuws is aan het helpen van elkaar, zeker als het over levensvragen gaat, maar met het wegvallen van bepaalde sociale groepen en verbanden is dat niet meer vanzelfsprekend en moet je ervoor betalen. Het beroep dat aldus is ontstaan is 'coach'.
Dat de term een containerbegrip is en dat die 40.000 mensen die zichzelf momenteel coach noemen is niet zozeer het probleem. Wel dat niemand eigenlijk meer weet waar het over gaat als iemand het heeft over 'coaching', alle definitie- en certificeringsdrift ten spijt. Want nog steeds kan iedereen zeggen dat hij of zij coach is. En niemand zal dan vragen: ja, dat zeg jij nu wel, maar ben je wel een ECHTE? Als je een echt mens bent dan is het niet onwaarschijnlijk dat je van nature over allerlei in de definities voorkomende coachingsvaardigheden beschikt.
Beroepsverenigingen en certificeringen dienen niet om een woord, een naam die betekenisloos is geworden, nieuwe betekenis te geven. De beroepsvereniging voor psychoanalytici bijvoorbeeld is niet in het leven geroepen omdat de naam psychoanalyticus niet serieus werd genomen. En zo kun je ook denken aan allelei andere beroepen die mensen uitoefenen. Ze doen het, en daarom verenigen zij zich. Om de kwaliteit te bewaken, om financiële afspraken te kunnen maken, om elkaars belangen te behartigen.
Degene die zichzelf 'coach' noemt heeft een druk bestaan met het incasseren van opmerkingen ('Coach? jaaaah dat zeggen ze allemaal.' 'Iedereen kan een bordje met 'coach' op de deur plakken', etc.) en vertellen wie of wat hij of zij dan precies waarvoor coacht en hoe dan wel niet. Met een smalend 'jaja...' als reactie.
Moet ieder zichzelf respecterend mens dan maar afzien van het zichzelf 'coach' noemen? Want zo word je toch niet serieus genomen....
Vertel, wat vind jij ervan?
Is geen social media gebruiken chique?
Verloren rondlopen in het leven
En zo is het ook, niemand mag verloren rondlopen. Maarja, dat kun je nu wel zeggen... lopen we momenteel niet allemaal een beetje verloren rond? Of, preciezer gezegd: loopt iedereen tegenwoordig niet een flink aantal keren verloren in het leven rond, en wat zijn daarvan de consequenties?
Jezelf zijn in tijden van crisis
Psychologiseren - bij jezelf in therapie
Burnout, wat is dat eigenlijk?
De zzp'er en het nieuwe werken
In de FLOW!
Deze maand staat er een interview in de FLOW met een dame die een Mindful Analysis-traject heeft gedaan. Een hele eer, mogen we wel zeggen.
Ze vertelt hoe ze gedurende een week zichzelf in allerlei opzichten onderzoekt: haar motivatie, haar vragen, de dingen die ze vanuit haar jeugd heeft meegekregen. En probeert zodoende, al schrijvende over al die zaken, uit te vinden wat haar (werk)richting in het leven zal zijn. Het is een intensief proces en als ze klaar is denkt ze: wat is er eigenlijk gebeurd?


